فعال‌سازی Query Optimizer Hotfixes؛ آموزش کامل QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES در SQL Server

نصب CU و پذیرش همه رفتارهای تازه Optimizer دو تصمیم یکسان نیستند. این تنظیم امکان کنترل دقیق‌تر Rollout را در سطح Database می‌دهد.

این گزینه راهی برای فعال‌کردن مجموعه اصلاحات Optimizer در سطح Database است و برای Rollout مرحله‌ای تغییر رفتار پس از CU مفید است. باید با Regression Test و Query Store همراه شود. در این مقاله از Syntax و خواندن مقدار فعلی شروع می‌کنیم و بعد به سناریوی واقعی، روش اندازه‌گیری، خطاهای رایج و تصمیم Production می‌رسیم.

برای دیدن ارتباط این گزینه با سایر تنظیمات، راهنمای جامع Database Scoped Performance Configuration را هم ببینید.

تعریف و منطق فنی

کنترل استفاده از اصلاحات Query Optimizer که خارج از رفتار پایه Compatibility Level ارائه شده‌اند.

این گزینه راهی برای فعال‌کردن مجموعه اصلاحات Optimizer در سطح Database است و برای Rollout مرحله‌ای تغییر رفتار پس از CU مفید است. باید با Regression Test و Query Store همراه شود.

اصل عملی: تنظیم Performance فقط وقتی ارزش دارد که مسئله، معیار موفقیت و راه برگشت آن از قبل روشن باشد.

Syntax اصلی

ALTER DATABASE SCOPED CONFIGURATION SET QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES = ON;

مقادیر و رفتار

• مقدار یا فرمان: ON یا OFF.
• سناریوی مناسب: پایگاه داده‌ای که پس از نصب CU می‌خواهد اصلاحات Optimizer را مرحله‌ای ارزیابی کند
• ریسک اصلی: یک Hotfix می‌تواند Plan یک Query را بهتر و Query دیگری را متفاوت کند؛ بدون Baseline علت تغییر مبهم می‌شود.
• نکته نسخه: این گزینه با سیاست اصلاحات Query Optimizer و Trace Flag 4199 ارتباط مفهومی دارد و باید روی همان نسخه محیط تست شود.

این نقشه رابطه QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES را با QO، CU و شاخص‌های Runtime نشان می‌دهد. تصویر برای فهم دامنه اثر است و جای Execution Plan واقعی را نمی‌گیرد.

چطور قبل از تغییر تصمیم بگیریم

قبل از اجرای تغییر، Queryهای نماینده را بر اساس اهمیت تجاری و مصرف منابع جدا کنید. Plan آنها را در Query Store نگه دارید و فقط یک متغیر را تغییر دهید. اگر هم‌زمان Index، Compatibility Level و QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES را عوض کنید، Attribution نتیجه از بین می‌رود.

معیار تک Query و معیار کل Workload را جدا ببینید. ممکن است یک Query سریع‌تر شود اما Throughput کل افت کند. یک Hotfix می‌تواند Plan یک Query را بهتر و Query دیگری را متفاوت کند؛ بدون Baseline علت تغییر مبهم می‌شود. به همین دلیل Concurrency و مصرف منابع باید کنار زمان پاسخ سنجیده شود.

اشتباه رایج: تغییر گزینه در ساعت پیک بدون Baseline از Duration، CPU، Reads و Planهای Queryهای حیاتی. راه حرفه‌ای این است که فرضیه، Baseline، Change و Rollback در یک سند کوتاه و قابل بازبینی ثبت شوند.

جریان QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES از مشاهده وضعیت، اعمال Change، Compile یا Runtime Behavior و سپس Measure عبور می‌کند. نقاط اندازه‌گیری قبل و بعد باید یکسان باشند.

۱۰ مثال عملی و قابل اجرا

SELECT name, value, value_for_secondary
FROM sys.database_scoped_configurations
WHERE name = N'QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES';

ALTER DATABASE SCOPED CONFIGURATION SET QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES = ON;

ALTER DATABASE SCOPED CONFIGURATION SET QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES = OFF;

SELECT DB_NAME() AS DatabaseName, compatibility_level
FROM sys.databases
WHERE database_id = DB_ID();

SELECT TOP (20) qsq.query_id, qsp.plan_id, rs.avg_duration, rs.avg_cpu_time
FROM sys.query_store_query AS qsq
JOIN sys.query_store_plan AS qsp ON qsp.query_id = qsq.query_id
JOIN sys.query_store_runtime_stats AS rs ON rs.plan_id = qsp.plan_id
ORDER BY rs.avg_duration DESC;

SET STATISTICS IO ON;
SET STATISTICS TIME ON;
SELECT TOP (1000) object_id, name, type_desc
FROM sys.objects
ORDER BY object_id DESC;
SET STATISTICS TIME OFF;
SET STATISTICS IO OFF;

SELECT counter_name, cntr_value
FROM sys.dm_os_performance_counters
WHERE object_name LIKE N'%SQL Statistics%'
  AND counter_name IN (N'Batch Requests/sec',N'SQL Compilations/sec',N'SQL Re-Compilations/sec');

SELECT TOP (20) qs.execution_count, qs.total_worker_time, qs.total_elapsed_time,
       SUBSTRING(st.text,1,300) AS sample_sql
FROM sys.dm_exec_query_stats AS qs
CROSS APPLY sys.dm_exec_sql_text(qs.sql_handle) AS st
ORDER BY qs.total_worker_time DESC;

IF CAST(SERVERPROPERTY('ProductMajorVersion') AS int) >= 13
BEGIN
    ALTER DATABASE SCOPED CONFIGURATION SET QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES = ON;
END
ELSE
    THROW 50010, N'نسخه موتور برای این Deployment بررسی شود.', 1;

-- Rollback کنترل‌شده
ALTER DATABASE SCOPED CONFIGURATION SET QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES = OFF;
SELECT name, value, value_for_secondary
FROM sys.database_scoped_configurations
WHERE name = N'QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES';

خطاهای رایج

• تغییر گزینه در ساعت پیک بدون Baseline از Duration، CPU، Reads و Planهای Queryهای حیاتی.
• اعمال چند تغییر Performance در یک Release و از دست دادن امکان تشخیص علت.
• مقایسه Warm Cache با Cold Cache و نتیجه‌گیری قطعی.
• نادیده گرفتن تفاوت نسخه، CU و Compatibility Level بین Test و Production.
• تمرکز فقط روی Duration و ندیدن CPU، Reads، Memory، Spill، Blocking یا Throughput.

Performance Considerations

اثر QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES را با Metric همان Feature بسنجید. مفاهیم کلیدی این مقاله: Optimizer Hotfixes, QO, CU, TF 4199, Plan Regression. اگر معیار انتخابی با این زنجیره ارتباطی ندارد، آزمایش ممکن است نتیجه گمراه‌کننده بدهد.

یک Hotfix می‌تواند Plan یک Query را بهتر و Query دیگری را متفاوت کند؛ بدون Baseline علت تغییر مبهم می‌شود. این ریسک دلیل طراحی آزمایش بهتر است، نه دلیل تصمیم عجولانه. Query Store، Actual Plan و DMVهای Runtime را کنار هم ببینید.

بهترین روش‌ها

1. مقدار فعلی، نسخه Engine و Compatibility Level را ثبت کنید.
2. Baseline Queryهای حیاتی را بگیرید.
3. تغییر را ابتدا در محیط مشابه Production یا بازه کم‌ریسک اجرا کنید.
4. فقط یک متغیر Performance را عوض کنید.
5. Rollback را پیش از Deployment بنویسید.
6. Plan و Runtime را در چند بازه بررسی کنید.
7. اگر نتیجه مبهم است تغییر را دائمی نکنید.

سناریوی عملی QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES سه بخش دارد: Baseline، تغییر کنترل‌شده و تصمیم بر اساس Measure. حذف هر کدام کیفیت تصمیم را پایین می‌آورد.

سؤالات متداول

QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES دقیقاً چه مشکلی را هدف می‌گیرد؟

برای کنترل استفاده از اصلاحات Query Optimizer که خارج از رفتار پایه Compatibility Level ارائه شده‌اند طراحی شده است. ارزش آن زمانی روشن می‌شود که قبل از تغییر Baseline داشته باشید و اثر را روی Workload واقعی بسنجید.

مقدار فعلی QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES را چگونه ببینیم؟

از sys.database_scoped_configurations شروع کنید و خروجی را کنار نسخه Engine، Compatibility Level و وضعیت Query Store ثبت کنید.

آیا QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES همیشه SQL Server را سریع‌تر می‌کند؟

خیر. یک Hotfix می‌تواند Plan یک Query را بهتر و Query دیگری را متفاوت کند؛ بدون Baseline علت تغییر مبهم می‌شود. بنابراین CPU، Duration، Reads و Metric مرتبط با Feature باید قبل و بعد مقایسه شوند.

چه سناریوی تجاری برای QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES مناسب است؟

نمونه روشن: پایگاه داده‌ای که پس از نصب CU می‌خواهد اصلاحات Optimizer را مرحله‌ای ارزیابی کند. در پروژه واقعی Change Window، Rollback و معیار موفقیت را قبل از تغییر تعریف کنید.

QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES چه تفاوتی با تنظیم سراسری دارد؟

Database Scoped Configuration دامنه اثر را محدودتر می‌کند و برای Instanceهای چند Workload کنترل دقیق‌تری می‌دهد؛ با این حال Hintهای Query و تنظیمات دیگر ممکن است رفتار نهایی را تغییر دهند.

برای پیاده‌سازی حرفه‌ای QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES چه کاری لازم است؟

بررسی Query Store، Execution Plan، Baseline، تست بار و Rollback. آموزش و مشاوره زمانی مفید است که تصمیم بر اساس داده همان سامانه گرفته شود.

رایج‌ترین خطا درباره QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES چیست؟

تغییر گزینه در ساعت پیک بدون Baseline از Duration، CPU، Reads و Planهای Queryهای حیاتی. این کار اغلب یک درمان موقت را به سیاست دائمی تبدیل می‌کند.

اثر Performance QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES را چگونه بسنجیم؟

بازه‌های هم‌سطح را مقایسه کنید و CPU، Duration، Reads و Metric تخصصی Feature را بسنجید. Query Store برای Plan Regression بسیار مفید است.

Best Practice تغییر QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES چیست؟

تغییر را کوچک، مستند و قابل برگشت نگه دارید؛ فقط یک متغیر Performance را در هر آزمایش عوض کنید و نتیجه را چند بار بسنجید.

QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES با چه نسخه‌هایی سازگار است؟

این گزینه با سیاست اصلاحات Query Optimizer و Trace Flag 4199 ارتباط مفهومی دارد و باید روی همان نسخه محیط تست شود. مستندات همان نسخه و Compatibility Level محیط خود را ملاک نهایی قرار دهید.

سؤالات مصاحبه

1. چرا برای QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES Baseline لازم است؟
2. اگر بعد از تغییر QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES یک Query بهتر و چند Query بدتر شوند چه می‌کنید؟
3. Query Store در ارزیابی فعال‌سازی Query Optimizer Hotfixes چه نقشی دارد؟
4. چطور مشکل Statistics را از اثر QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES جدا می‌کنید؟
5. Rollback شما برای QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES در Production چیست؟

چک‌لیست نهایی

• مقدار فعلی QUERY_OPTIMIZER_HOTFIXES ثبت شده است.
• Baseline مشخص است.
• نسخه و Compatibility Level کنترل شده‌اند.
• معیار موفقیت و شکست نوشته شده‌اند.
• Rollback آماده است.
• Query Store و Planهای مهم بعد از تغییر بررسی می‌شوند.

جمع‌بندی

فعال‌سازی Query Optimizer Hotfixes زمانی مفید است که با مسئله واقعی و قابل اندازه‌گیری استفاده شود. کنترل استفاده از اصلاحات Query Optimizer که خارج از رفتار پایه Compatibility Level ارائه شده‌اند. به‌جای تغییر بر اساس توصیه عمومی، Workload خودتان را بسنجید و تغییر را قابل برگشت نگه دارید.

برای مقایسه این گزینه با سایر اعضای همین خانواده به مقاله مادر تنظیمات Performance در سطح Database برگردید.